ฮากกา

×

Error message

Deprecated function: Array and string offset access syntax with curly braces is deprecated in include_once() (line 20 of /home/langarch/public_html/includes/file.phar.inc).

ฮากกา

ภาษาฮากกาหรือที่รู้จักกันโดยทั่วไปว่า จีนแคะ เป็นกลุ่มภาษาหนึ่งในจำนวน 7 กลุ่มภาษาของจีน
จัดทำโดย: 
ศิริเพ็ญ อึ้งสิทธิพูนพร

กลุ่มชาติพันธุ์ฮากกา

 

ภาษาฮากกาหรือที่รู้จักกันโดยทั่วไปว่า จีนแคะ เป็นกลุ่มภาษาหนึ่งในจำนวน 7 กลุ่มภาษาของจีน ได้แก่ กลุ่มภาษาแมนดาริน (Mandarin), กลุ่มภาษาหวู (Wu), กลุ่มภาษาเซียง (Xiang), กลุ่มภาษากั้น (Gan), กลุ่มภาษาหมิ่น (Min), กลุ่มภาษาฮากกาหรือเค่อเจีย (Hakka or Kejia), และกลุ่มภาษาเยว่ หรือกวางตุ้ง (Yue or Cantonese) Luo, 2005 ซึ่งแต่ละกลุ่มภาษาไม่สามารถสื่อสารกันเข้าใจด้วยภาษาพูด แต่สามารถใช้ภาษาเขียน ซึ่งเป็นภาษาจีนกลางในการติดต่อสื่อสารกันได้

คนฮากกามีคำเรียกตัวเองว่า “ฮักหงิ่น (hàk ŋìn客家)” ตามสำเนียงถิ่นเหมยเซี่ยนหรือ “ขักหงิ่น (khàk ŋìn)” ตามสำเนียงถิ่นเฟิงสุน (ในที่นี้เสียง [h] ในถิ่นเหมยเซี่ยน แปรกับเสียง [kh] ในถิ่นเฟิงสุน) ความหมายตามตัวอักษรคือ hàk หรือ khàk แปลว่า “แขก หรือผู้มาเยือน” ŋìn  แปลว่า “คน” ความหมายรวมของ hàk ŋìn หรือ khàk ŋìn คือ “อาคันตุกะ หรือ แขกผู้มาเยือน” คำว่าฮากกา ออกเสียงในภาษาจีนกลางว่า “เค่อเจีย (kè jiā 客家)” หมายถึง “ครอบครัวแขกผู้มาเยือน”  ซึ่งมาจากคำว่า “เค่อ” หมายถึง แขกหรือคนแปลกหน้าผู้มาเยือน และคำว่า “เจีย” หมายถึงบ้านหรือครอบครัว ปัจจุบันผู้พูดภาษาฮากกาพยายามรณรงค์ให้คนทั่วไปได้รู้จักคำว่า “ฮากกา” มากขึ้น เพื่อความเข้าใจที่ถูกต้องและรู้จักกันโดยทั่วไป เจ้าของภาษาต้องการให้คนภายนอกเรียกว่า “ฮากกา” มากกว่าจีนแคะ เพราะมีการเข้าใจผิดว่าเป็น “แคระ” บ้าง “แคะ” บ้าง ดังที่เขียนไว้ตามป้ายชื่อร้านขายก๋วยเตี๋ยวทั่วไปว่า “ก๋วยเตี๋ยวแคะ” “ก๋วยเตี๋ยวแคระ” ซึ่งเขียนโดยความเข้าใจผิด หรือไม่มีความรู้ที่แท้จริง อีกทั้งยังเป็นการดูถูกด้วย อย่างไรก็ตาม ยังมีบางกลุ่มต้องการเรียกตัวเองว่า “ขักหงิน” เพื่อให้ตรงกับสำเนียงที่ตัวเองพูด แต่ก็ยังพอเข้าใจได้ว่าเป็นคนกลุ่มเดียวกัน

คนฮากกากระจายอยู่ทั่วประเทศไทย แต่ที่อยู่กันอย่างหนาแน่นที่รู้จักกันดีคือ ที่อำเภอเบตง จังหวัดยะลา, อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา และในกรุงเทพฯ นอกจากนี้ก็มีการกระจายอยู่ตามตัวเมืองในจังหวัดต่างๆทั่วทุกภาค ดังจะเห็นได้จากมีการตั้งสมาคมฮากกาขึ้นในจังหวัดต่างๆ เพื่อเป็นการแสดงว่ามีคนฮากกาอาศัยอยู่จำนวนมากพอควรจึงได้ตั้งสมาคมขึ้นเพื่อทำกิจกรรมร่วมกัน แต่ก็มีคนแสดงความเห็นว่า การที่มีสมาคมในจังหวัดนั้นๆไม่ได้หมายความว่ามีคนฮากกาอยู่มากกว่าจังหวัดที่ไม่มีสมาคมฮากกา เช่น ที่จังหวัดกาญจนบุรี มีคนฮากกาอยู่มาก แต่ไม่มีสมาคมฮากกาที่นั่น คนฮากกาให้เหตุผลว่า มีคนฮากกาจำนวนมากกว่าจีนถิ่นอื่นๆ ซึ่งเป็นคนกลุ่มใหญ่ จึงไม่จำเป็นต้องตั้งสมาคม  ส่วนที่ตั้งสมาคมในจังหวัดอื่นๆเพราะในบริเวณนั้นมีคนฮากกาอยู่น้อยกว่าจีนถิ่นอื่น จึงต้องรวมตัวกันเป็นสมาคมเพื่อการต่อรองอะไรบางอย่าง หรือเพื่อทำกิจกรรมต่างๆ ร่วมกัน

 

ที่มา: ศิริเพ็ญ อึ้งสิทธิพูนพร. (2556). รายงานการวิจัยฉบับสมบูรณ์. “โครงการ ไวยากรณ์ภาษาฮากกา (จีนแคะ) สำเนียงที่พูดในกรุงเทพฯ”